|
Ter voorbereiding van ons bezoek
aan de Domkerk en de tentoonstelling over Maarten Luther in het
Catharijneconvent in Utrecht op zaterdag 14 oktober hebben we
eminent historicus Jos Venner uitgenodigd voor een referaat over
De Beeldenstorm in Maaseik op woensdag 11 oktober om 20.00 uur.
Van hem ontvingen we volgende inleidende tekst:
Inleiding
Het onderzoek naar de oorzaken van de Beeldenstorm en het begin
van de Opstand kent drie invalshoeken. Protestanten zullen de
Beeldenstorm vooral zien als een godsdienstig fenomeen, een
strijd tegen beeldenverering, en de Opstand als een strijd tegen
de Spaanse, dus katholieke, onderdrukking van het
protestantisme. Zij die vanuit het liberalisme kijken,
benadrukken het vrijheidsstreven van de inwoners van de
Nederlandse gewesten. Tenslotte kreeg sinds de studie van de
Marxistisch geďnspireerde E. Kuttner de economische kant van
Beeldenstorm en Opstand aandacht. Op deze drie aspecten zal
worden ingegaan.
1500-1560: Er zal in
vogelvlucht aandacht worden besteed aan de bestuurlijke situatie
in de Nederlanden. Daarna wordt ingezoomd op het prinsbisdom
Luik waarvan Maaseik deel uitmaakte. Vervolgens wordt de
economische situatie belicht, algemeen en op de lange termijn.
De economie in Maaseik en de genoemde steden en de
voedselsituatie, grenzend aan hongersnood in 1564-1566, wordt
geschetst. Als derde algemeen thema, komt de religieuze situatie
in het bisdom Luik aan de orde en na een korte inleiding over
lutheranisme en calvinisme volgt de opkomst van het
protestantisme in het Maasdal en speciaal in Maaseik en Hasselt.
 De
Beeldenstorm. In het tweede deel volgt een beschrijving van
de algemene situatie op godsdienstig en politiek gebied in de
Nederlanden 1560-1566. Daarna worden voor Maaseik en Hasselt het
optreden van predikanten, de Beeldenstorm en de opstelling van
de plaatselijke overheden beschreven.
 Analyse.
Na de pauze wordt ingegaan op en het herstel van de ‘oude
katholieke orde’ en de vervolging van beeldenstormers en
opstandelingen. Daarbij wordt, voor zover mogelijk, uiteengezet
welk verband er bestaan heeft tussen de maatschappelijke en
sociaaleconomische positie van verschillende groepen van mensen
en het al dan niet opteren voor het calvinisme en deelname aan
de beeldenstorm. Tenslotte zal de uitwerking van de repressie
van de opstand, die Alva in naam van landsheer Filips II in de
Nederlanden ter hand nam, vergeleken worden met de repressie in
het prinsbisdom Luik onder prins-bisschop Gerard van Groesbeek.
Toegang: leden betalen 2 €
- niet-leden 3 €. - gratis voor deelnemers aan de uitstap naar
Utrecht!
|
